مدل هوش مصنوعی گراک ۳ (Grok 3) در چند نسخه با کاربردهای مختلف معرفی شد؛ این مدل برای رقابت با مدلهای جدید دیپ سیک و OpenAI از راه رسیده است و در واقع پاسخ ماسک به GPT-4o و جمینای می باشد. شرکت هوش مصنوعی ایلان ماسک، xAI از جدیدترین مدل هوش مصنوعی خود با نام گراک ۳ (Grok 3) رونمایی و همزمان قابلیتهای جدیدی را به نسخهی iOS و وب اپلیکیشن Grok اضافه کرد.
گراک ۳: رقیب جدید OpenAI و گوگل (Grok 3)
Grok که پاسخ xAI به مدلهای هوش مصنوعی رقیب مانند GPT-4o شرکت OpenAI و جمنای گوگل محسوب میشود، توانایی تحلیل تصاویر و پاسخگویی به سؤالات را دارد و بهعنوان یکی از قابلیتهای کلیدی در شبکهی اجتماعی ایکس ایفای نقش میکند. مدل Grok 3 که توسعهی آن از ماهها قبل آغاز شد، قرار بود در سال ۲۰۲۴ منتشر شود، اما این اتفاق رخ نداد.
استفاده از دیتابیس بزرگ برای آموزش Grok 3 (گراک ۳)
xAI برای آموزش Grok 3 از دیتابیس بسیار بزرگ در ممفیس با حدود ۲۰۰ هزار پردازندهی گرافیکی (GPU) استفاده کرده است. ماسک میگوید Grok 3 با قدرت پردازشی ۱۰ برابر بیشتر از نسخهی قبلی خود یعنی Grok 2 توسعه یافته و مجموعه دادههای آموزشی آن نیز بسیار بیشتر بوده است که شامل اسناد دادگاهها نیز میشود.
ایلان ماسک اعلام کرد: Grok 3 بهمراتب قدرتمندتر از Grok 2 است. این هوش مصنوعی به حداکثر حقیقتجویی پایبند است، حتی اگر این حقیقت برخلاف جریان سیاسی مرسوم باشد.
مدلهای مختلف گراک ۳ و ویژگیهای جدید (Grok 3)
Grok 3 خانوادهای از مدلهای هوش مصنوعی محسوب میشود، نه فقط یک مدل منفرد. نسخهای سبکتر از این مدل به نام Grok 3 Mini برای پاسخگویی سریعتر طراحی شده است، اما دقت پایینتری دارد. برخی از ویژگیهای مدل هنوز در مرحلهی آزمایشی قرار دارند و انتشار آنها بهتدریج آغاز خواهد شد.
xAI ادعا میکند گراک ۳ در بنچمارکهای مختلف ازجمله AIME (ارزیابی عملکرد هوش مصنوعی در مسائل ریاضی) و GPQA (ارزیابی مدلها با سؤالات فیزیک، زیستشناسی و شیمی در سطح دکترا) عملکرد بهتری نسبت به GPT-4o دارد. نسخهی اولیهی این مدل همچنین در Chatbot Arena، که پلتفرمی برای مقایسهی مدلهای هوش مصنوعی است، عملکرد رقابتی از خود نشان داد.
مدلهای استدلالی: Grok 3 Reasoning و Grok 3 Mini Reasoning
دو نسخهی دیگر گراک ۳ با نام Grok 3 Reasoning و Grok 3 Mini Reasoning بهطور ویژه برای حل مسائل پیچیده و تحلیل دقیق دادهها طراحی شدهاند. این مدلها عملکردی مشابه مدلهای استدلالی ازجمله o3-mini شرکت OpenAI و R1 شرکت دیپسیک دارند که قبل از ارائهی پاسخ، اطلاعات را بررسی و صحتسنجی میکنند.
xAI میگوید Grok 3 Reasoning درمقایسهبا نسخهی پیشرفتهی o3-mini OpenAI در چندین بنچمارک ازجمله AIME 2025 عملکرد بهتری دارد. این مدلها از طریق اپلیکیشن Grok در دسترس خواهند بود و کاربران میتوانند از قابلیت Think برای پردازش عمیقتر سؤالات یا از Big Brain Mode برای استفاده از قدرت پردازشی بیشتر بهره ببرند.
ماسک اعلام کرد که برخی از فرایندهای استدلالی گراک در اپلیکیشن آن مخفی نگه داشته میشوند تا رقبا نتوانند دانش آن را استخراج کنند.
DeepSearch: ابزار تحقیق عمیق xAI
مدلهای استدلالی Grok از ویژگی جدیدی به نام DeepSearch پشتیبانی میکنند که پاسخ xAI به ابزارهای تحقیقاتی مبتنیبر هوش مصنوعی مانند Deep Research از OpenAI محسوب میشود. این قابلیت برای ارائهی خلاصهای جامع از اطلاعات مرتبط با سؤالات کاربران، اینترنت و شبکهی اجتماعی ایکس را جستوجو و تحلیل میکند.
اشتراک ویژه برای دسترسی به Grok 3
کاربران اشتراک Premium Plus ایکس اولین کسانی خواهند بود که به Grok 3 دسترسی خواهند داشت. برخی از قابلیتهای پیشرفتهتر در طرح جدیدی به نام SuperGrok ارائه خواهند شد که طبق گزارشهای غیررسمی، ۳- دلار در ماه یا ۳۰۰ دلار در سال هزینه خواهد داشت و شامل پردازشهای استدلالی بیشتر، DeepSearch و تولید نامحدود تصاویر خواهد بود.
آیندهی گراک: پشتیبانی صوتی و نسخهی سازمانی
ماسک اعلام کرد که اپلیکیشن Grok در هفتههای آینده به قابلیت Voice Mode مجهز خواهد شد که امکان تعامل صوتی را فراهم میکند. علاوهبراین، مدلهای Grok 3 همراه با قابلیت DeepSearch بهزودی در API سازمانی xAI ارائه خواهند شد.
xAI قصد دارد Grok 2 را در ماههای آینده متنباز کند. ماسک در این رابطه گفت: رویکرد کلی ما این است که نسخهی قبلی Grok را زمانی متنباز کنیم که نسخهی جدید به بلوغ و پایداری کامل رسیده باشد. پس از آنکه Grok 3 به ثبات لازم برسد، احتمالاً طی چند ماه آینده Grok 2 را بهطور متنباز منتشر خواهیم کرد.
Grok 3 و چالشهای بیطرفی سیاسی
ماسک دو سال قبل هنگام معرفی گراک آن را بهعنوان مدلی جسور، بدونفیلتر و ضد فرهنگ بیداری معرفی کرد که حاضر به پاسخگویی به سؤالاتی است که سایر مدلهای هوش مصنوعی از آن اجتناب میکنند. برخی از نسخههای قبلی این مدل چنین ویژگیهایی را نشان دادهاند. برای مثال، Grok و Grok 2 در پاسخ به درخواستها برای بیان الفاظ توهینآمیز، از قوانین معمول ChatGPT عبور میکردند.
باید اشاره کنیم مدلهای قبلی Grok 3 در برخی موضوعات سیاسی محافظهکارانه عمل میکردند. ماسک این موضوع را به دادههای آموزشی مدل ارتباط میدهد و وعده داد که Grok را به سمت بیطرفی سیاسی هدایت کند. هنو نمیدانیم xAI تا چه حد در این زمینه موفق بوده است و چه پیامدهایی در انتظار Grok 3 خواهد بود.
هوش مصنوعی بسیار پیشرفته گراک ۳ ایلان ماسک موقتا رایگان شد
ایلان ماسک از رایگانشدن هوش مصنوعی پیشرفتهی گراک ۳ برای مدتی محدود خبر داد. هوش مصنوعی Grok 3 بهصورت رایگان و برای مدتی محدود دردسترس کاربران قرار گرفت. ایلان ماسک، بنیانگذار xAI، این خبر را اعلام کرد اما توضیحی دربارهی مدت دقیق دورهی رایگان نداد.
کاربران میتوانند با مراجعه به بخش Grok در پلتفرم X یا نسخهی تحت وب و همچنین از طریق اپلیکیشن مستقل گراک، به مدل جدید دسترسی داشته باشند. گزینههای جدیدی مانند Think و DeepSearch که مختص مدل جدید هستند نیز دردسترس قرار گرفتهاند.
کاربران باید در منوی کشویی رابط چتبات، مدل Grok 3 را انتخاب کنند. افرادی که اشتراک +Premium با هزینهی ۴۰ دلار در ماه یا طرح مستقل SuperGrok با قیمت ۳۰ دلار در ماه را تهیه کنند، به قابلیتهای بیشتری دسترسی خواهند داشت و زودتر از دیگران میتوانند از ویژگیهای پیشرفتهای مانند Voice Mode استفاده کنند.
ایلان ماسک اخیراً در رویدادی مدلهای هوش مصنوعی سری گراک ۳ را معرفی کرد. ماسک در آن رویداد گفت که مدلهای جدید «یک مرتبه از لحاظ توانایی» نسبتبه گراک ۲ برتر هستند. ادعا میشود برخی از مدلهای سری گراک ۳ قادر به استدلالی شبیه انسان هستند که با انتخاب گزینهی Think فعال میشود.
قابلیت Think برای پرسشهای پیچیده، مانند مسائل ریاضی، علمی و برنامهنویسی، بهترین عملکرد را دارد. در همین حال، xAI قابلیت DeepSearch را بهعنوان نسل بعدی موتور جستوجو» توصیف کرده که میتواند خلاصههایی برای تحقیقات ارائه دهد.